Pijn komt vaak voor bij mensen met oncologische aandoeningen (kanker). Vooral bij long- en borstkanker en tumoren in het hoofd- en halsgebied, is pijn een belangrijk probleem. Pijn kan op diverse manieren behandeld worden. Daarbij kijken de behandelaars naar uw unieke omstandigheden.
Oorzaken van pijn
Pijn bij kanker kan verschillende oorzaken hebben:
- door de ziekte (circa 70%);
- door de behandeling (circa 30%).
Combinatie van oorzaken
Vaak wordt de pijn veroorzaakt door een combinatie van de volgende oorzaken:
- de ingroei van de weefsels (nociceptieve pijn);
- de beschadiging van zenuwen (neuropathische pijn).
Uw pijn kan verergeren door gevoelens van angst, vermoeidheid, depressie en boosheid. Deze gevoelens zijn vaak aanwezig bij kanker.
Behandeling van pijn
Voordat we uw pijn behandelen, dient de goede diagnose te zijn gesteld. Dit betekent dat er regelmatig onderzoeken plaatsvinden om de oorzaak van de pijn te achterhalen.
Medicijnen kunnen onbedoelde bijeffecten hebben als misselijkheid en obstipatie. Dit is niet direct een reden om met een bepaald medicijn te stoppen. Vaak vinden bijeffecten alleen in het begin van de behandeling plaats. Met het toevoegen van andere medicijnen gaat dit over. Naast pijnstillende medicatie bestaat daarom de behandeling van kanker vaak uit medicatie om bijeffecten tegen te gaan.
Combinatie van behandelingen
Door verschillende behandelingsmethoden te combineren, kan een goede verhouding tussen effect en bijeffect ontstaan. De kwaliteit van uw leven is de leidraad in de pijnbehandeling, die dus toegespitst dient te zijn op uw omstandigheden. Natuurlijk ontvangt u ook een goede uitleg over de stappen die genomen worden, want ook dit heeft invloed op het pijngevoel.
De pijnbehandeling heeft 2 grote pijlers: medicamenteuze en invasieve behandeling.
1. Medicamenteuze pijnbehandeling
U dient uw medicijnen in te nemen volgens een vast schema. Als er toch af en toe pijn optreedt (doorbraakpijn), is een extra snel werkende pijnstiller nodig. Op deze manier kan pijn effectief worden tegengegaan.
Pijn door ingroei van weefsels wordt behandeld volgens een stappenplan. Elke stap bestaat uit een groep medicijnen, in deze volgorde:
-
Stap 1: behandeling met niet-opioiden (pijnstillers die niet op het centrale zenuwstelsel werken).
-
Stap 2: behandeling met zwakke opioiden (pijnstillers die licht op het centrale zenuwstelsel werken).
-
Stap 3: behandeling met sterke opioiden.
Pijn door beschadiging van zenuwen reageert vaak niet zo goed op het bovenstaande medicatieschema. In overleg met u schrijft de specialist antidepressiva, anti-epileptica of andere medicatie voor.
2. Invasieve pijnbehandeling
Bij invasieve therapie wordt een instrument in het lichaam gebracht. De specialist kiest hiervoor indien:
-
medicijnen onvoldoende effect sorteren;
-
er teveel bijeffecten zijn;
-
medicamenteuze therapie moeilijk haalbaar is.
Er zijn 2 groepen binnen de invasieve therapie:
a. een infuus met medicijnen;
b. zenuwblokkades.
Ad a: Infuus met pijnstillers
Een infuus met pijnstillers kan op verschillende manieren worden aangelegd. Onder de huid, in het bloed en via het ruggenmerg.
Ad b: Zenuwblokkades
Een zenuwblokkade is een onderbreking van de pijngeleiding in de zenuw die de pijn veroorzaakt. Hierdoor vermindert het pijngevoel van een deel van het lichaam. Dit kan door middel van:
Pijn bij kanker kan meestal op een goede manier worden behandeld, soms met medicijnen en soms met invasieve technieken. Belangrijk is echter dat de pijnbehandeling past bij uw persoonlijke situatie.