Om de zorg ook in toekomst voor iedereen beschikbaar te houden, is het belangrijk dat we voldoende zorgprofessionals opleiden. In Amphia werken we met het begeleidingsmodel Samen opleiden, waarin coachend begeleiden centraal staat. Een manier om hier vorm aan te geven is Leren In Zones: LIZ. Deze nieuwe werkwijze begon op de kinderafdeling en wordt op steeds meer plaatsen in het ziekenhuis ingezet. Hoe werkt LIZ precies? We gingen langs bij de kinderafdeling en spraken met teammanager en verpleegkundig decaan Janneke Segers, kinderverpleegkundige en praktijkopleider Lindy van der Veeke en adviseur opleiding & ontwikkeling Mirthe Verkooijen van de Amphia Academie. ‘Met LIZ zorgen we voor een veilig en efficiënt leerklimaat en meer werkgeluk voor alle collega’s.’
Een ‘leerkamer’
Het idee voor LIZ ontstond in 2024 tijdens de jaarlijkse bijeenkomst van zorgprofessionals op het gebied van vrouw, moeder en kind, vertelt Lindy. ‘Daar wisselen we altijd goede ideeën uit met andere ziekenhuizen in de regio. Het idee van ‘leerkamers’, dat daar gepresenteerd werd, sprak ons meteen aan. Daarbij werken collega’s in opleiding (CIO’s) in specifieke patiëntenkamers, waarbij een ervaren verpleegkundige als werkbegeleider fungeert. Zo ontstaat een veilige leeromgeving, waarin de CIO’s verantwoordelijkheid nemen en van elkaar leren. Die zelfstandigheid en autonomie zijn essentieel voor hun werk als verpleegkundige.’
Past perfect
Janneke: ‘Het idee van de leerkamers paste perfect bij onze manier van werken. Onze afdeling werkte al in zones, waardoor we één zone van 8 patiëntenkamers konden inzetten voor deze nieuwe manier van leren. Het idee paste ook binnen ons begeleidingsmodel en de ambities van Amphia. Daarom zijn we aan de slag gegaan om de belangrijkste succesfactoren en kaders op een rij te zetten. Daarna hebben we het plan met onze collega’s gedeeld. Daar kwamen enthousiaste reacties op en meerdere collega’s zagen een coachende rol als werkbegeleider wel zitten. Zo zijn we van start gegaan, aanvankelijk onder de naam ‘leerzone’.’
''Het is een praktische werkwijze die naadloos aansluit bij de huidige generatie studenten.''
Gaandeweg bijsturen
‘Gaandeweg hebben we wel zaken bijgestuurd’, vertelt Lindy. ‘De belangrijkste is dat de werkbegeleiders er eerst nog verpleegkundige taken naast deden. Bijvoorbeeld voor patiënten die complexere zorg nodig hadden dan de collega’s in opleiding konden bieden. Die combinatie bleek al gauw te zwaar. Daarom wordt die zorg nu verleend door verpleegkundigen uit de andere zones op onze afdeling. Door de patiëntenzorg en de begeleiding uit elkaar te trekken, is het voor de werkbegeleiders nu beter te behappen.’
Leren In Zones
De leerzone van de kinderafdeling kreeg bekendheid en navolging binnen Amphia, waarbij werd gekozen voor één naam: Leren In Zones. Mirthe: ‘Leren In Zones past bij de ambitie die wij als Amphia Academie hebben voor het opleiden en begeleiden van CIO’s. Het is een praktische werkwijze die naadloos aansluit bij de huidige generatie studenten. In het voorjaar van 2025 hebben we een toolbox ontwikkeld voor afdelingen die met LIZ willen starten. We brengen goede voorbeelden bij elkaar en bekijken samen met afdelingen hoe ze LIZ goed in kunnen zetten op hun afdeling, passend bij hun werkwijze. De Intensive Care heeft bijvoorbeeld andere wensen en eisen dan het Behandelcentrum. Dankzij de toolbox kan iedere afdeling op basis van dezelfde uitgangspunten een passende variant van LIZ inzetten.’
''Met LIZ heeft Amphia een nieuwe manier geïntroduceerd om verpleegkundigen prettig en veilig op te leiden. Daarmee dragen we eraan bij dat er in de toekomst voldoende zorgprofessionals zijn.''
Uitwisseling met de LIA’s
Daarnaast vindt er uitwisseling plaats met de bestaande Leer Innovatie Afdelingen (LIA’s). Mirthe: ‘Die hebben veel overeenkomsten in opzet: in beide gevallen gaat het om collega’s in opleiding die zo zelfstandig mogelijk werken op een afgebakend deel van een afdeling. Een belangrijk verschil met een LIA is dat er bij LIZ minder nadruk ligt op onderzoek en het testen van zorginnovaties. Op de LIA’s geven docenten onderwijs op de werkplek, aan een grotere groep studenten en volgens een vaste structuur.’
Variatie in opleiding en zorgcomplexiteit
LIZ wordt op de kinderafdeling ingezet voor alle collega’s in opleiding: mbo-v, hbo-v en de gespecialiseerde opleiding tot kinderverpleegkundige (CZO). Janneke: ‘Na een inwerkperiode van 4 weken starten deze CIO’s dan met LIZ. Doordat ze vanuit verschillende opleidingen instromen, leren ze veel van elkaar. De patiënten op onze afdeling worden voor heel diverse aandoeningen behandeld. Ook die variatie in zorgcomplexiteit maakt het werken op de LIZ erg leerzaam. Bovendien is de dagindeling zó aangepast dat er voldoende momenten zijn om de leerdoelen te bespreken en te evalueren.’
Meer werkgeluk, minder uitstroom
Mirthe: ‘Met LIZ heeft Amphia een nieuwe manier geïntroduceerd om verpleegkundigen prettig en veilig op te leiden. Daarmee dragen we eraan bij dat er in de toekomst voldoende zorgprofessionals zijn. LIZ zorgt bovendien voor meer werkgeluk en daardoor voor minder uitstroom. Dat geldt voor collega’s in opleiding én voor de ervaren collega’s die werkbegeleider zijn. Inmiddels werken 4 afdelingen met LIZ en 4 andere zijn bezig om LIZ te introduceren. Dat aantal neemt de komende tijd naar verwachting verder toe en daar zijn we heel blij mee.’