Steeds meer patiënten die in Amphia worden opgenomen, hebben complexe en acute zorgvragen. Verpleegkundigen krijgen daardoor vaker te maken met patiënten van wie de toestand snel kan verslechteren. Voorheen volgden veel verpleegkundigen de BIAZ (Basis Intensieve Acute Zorg), die door de Erasmus MC Academie binnen Amphia aangeboden werd. Om verpleegkundigen nog beter voor te bereiden op complexere acute zorgvragen, is een ander opleidingsaanbod in ontwikkeling.
Opleiden met een EPA
Samen met de Erasmus MC Academie geeft Amphia vorm aan de landelijke EPA Zorgdragen voor een zorgvrager op een verpleegafdeling met (risico op) bedreigde vitale functies. Een EPA (Entrustable Professional Activity) beschrijft welke kennis, vaardigheden, houding en gedrag een professional nodig heeft om een specifieke taak bekwaam uit te voeren. De EPA die nu in ontwikkeling is, richt zich op het herkennen, beoordelen en opvangen van vitaal bedreigde patiënten in het ziekenhuis. Vanaf juni start een pilot op de Acute Opname Afdeling (AOA) en de afdeling Interne Geneeskunde. We spraken met verschillende betrokkenen over de aanleiding, inhoud en meerwaarde van deze nieuwe opleiding.
''Een EPA maakt dus flexibiliteit en maatwerk mogelijk bij het opleiden. Je kunt ook gerichter feedback geven. Met een EPA werken we nog gestructureerder en brengen we leren nog meer naar de praktijk.''
Theoretische basis
‘De BIAZ geeft verpleegkundigen vooral een stevige theoretische basis’, vertellen Kirsten Maartense en Joanna Binken, die als teammanagers op de betrokken afdelingen werken. ‘Door de sterke focus op theoretische kennis – vaak op een diepgaand niveau – sloot de BIAZ niet altijd voldoende aan op de dagelijkse praktijk van verpleegkundigen en was er minder aandacht voor het leren in de praktijk. Dat geldt trouwens voor jonge verpleegkundigen én voor meer ervaren collega’s. Daar moesten we iets mee: steeds meer patiënten hebben immers een complexe zorgvraag waar we goed op in moeten spelen.’
Een EPA als oplossing
‘Na een zorgvuldige analyse van de opleidingsbehoefte bleek dat de vraag vanuit de praktijk goed aansloot bij de EPA vitaal bedreigde patiënt’, vertelt projectleider Lucie Jansen. ‘Het mooie is dat je met een EPA niet alleen gericht theorie kunt aanbieden, maar ook vaardigheden kunt toetsen in de praktijk. Samen met de Erasmus MC Academie hebben we deze EPA vertaald naar een incompany scholingsaanbod.’
Flexibiliteit en maatwerk
‘Doordat een EPA specifiek omschrijft wat verpleegkundigen zouden moeten weten en kunnen, is het voor iedereen duidelijk waar ze nog aan kunnen werken om die EPA af te ronden’, vertellen Kirsten en Joanna. ‘Een EPA maakt dus flexibiliteit en maatwerk mogelijk bij het opleiden. Je kunt ook gerichter feedback geven. Met een EPA werken we nog gestructureerder en brengen we leren nog meer naar de praktijk. Soms zijn verpleegkundigen nu terughoudend om vragen te stellen. Ze denken: dit hoor ik te weten, dus ik vraag het maar niet. Met de EPA hopen we een lerende omgeving te creëren waarin iedereen de ruimte voelt om vragen te stellen.’
''Steeds meer afdelingen zien de meerwaarde in van de EPA als praktijkgerichte vorm van opleiden. Samen kijken we wat zij nodig hebben en hoe we dat als EPA kunnen vormgeven en toetsen.''
Een andere manier van werken
Ook Mandy Oldenburger en Anoeska van Dorst zijn als praktijkopleiders van de HCN (Highcare Neonatologie) en CCU (Coronary Care Unit) betrokken bij de ontwikkeling en implementatie van deze EPA. Zij zijn lid van de toetsingscommissie die checkt of een EPA behaald kan worden op een afdeling. ‘Vanuit die rol hebben we vooraf meerdere randvoorwaarden beoordeeld, waaronder de haalbaarheid van de EPA in relatie tot de patiëntenpopulatie, de aantallen en het bekwaam kunnen verklaren van deze EPA. De AOA en de afdeling Interne Geneeskunde voldeden aan alle voorwaarden.’
Waardevolle uitwisseling
‘Daarnaast hebben we met elkaar gekeken hoe we deze EPA het beste konden implementeren. Bijvoorbeeld met onze praktijkopleiders, voor wie dit ook een andere manier van opleiden en begeleiden betekent. Daarom hebben we een workshopmiddag voor hen georganiseerd, zodat ze hun collega’s straks zo goed mogelijk kunnen begeleiden en op de hoogte zijn van het EPA-gericht opleiden binnen Amphia. Die middag is positief ontvangen. Ook de praktijkopleiders leren trouwens van en met elkaar. Ze ontwikkelen bovendien een bredere blik, over de grenzen van hun eigen afdeling heen. Dat zorgt voor waardevolle uitwisseling, waardoor ze gebruikmaken van wat anderen al ervaren en ontwikkeld hebben. Het ziekenhuis zorgt dat hier voldoende tijd en ruimte voor is.’
Positief leerklimaat
Lucie: ‘De pilot op de AOA en de afdeling Interne Geneeskunde loopt vanaf juni. In het najaar hebben we nog twee groepen gepland staan op andere afdelingen. Die zitten al helemaal volgeboekt en we hebben inmiddels een wachtlijst voor 2027. Steeds meer afdelingen zien de meerwaarde in van de EPA als praktijkgerichte vorm van opleiden. Samen kijken we wat zij nodig hebben en hoe we dat als EPA kunnen vormgeven en toetsen. Wij zien het als een goede manier om in Amphia een positief leerklimaat te stimuleren waarin jonge én meer ervaren verpleegkundigen kennis en vaardigheden opdoen om passende zorg te bieden aan een steeds complexere doelgroep.’